Voorstel Anciaux voor geïnterneerden is wet

Bert AnciauxVoorstel Anciaux voor geïnterneerden is wet. Vandaag keurde de Kamer een nieuwe wet op de internering goed. Deze wet “betreffende de internering van personen” op voorstel van senator Anciaux (sp.a) zet een eerste en belangrijke stap op de weg naar een menswaardige behandeling van geïnterneerden.

De vergeetput.

Iemand die een misdaad beging en ontoerekeningsvatbaar werd verklaard, verdwijnt in een hedendaagse vergeetput. Dit betekent een opsluiting van onbepaalde duur, zonder behandeling en vooral zonder perspectief en hoop. Het aantal interneringen nam onrustbarend toe, tot meer dan 4000. Daarvan verblijven er ruim 1100 (dus 25%) in de gevangenis, soms levenslang wachtend tot er ergens in de psychiatrische hulpverlening een plaats vrijkomt.

“Een diepe schande, een rechts- en verzorgingsstaat onwaardig. De rechtbank beoordeelt iemand als niet verantwoordelijk voor zijn daden en steekt deze mens vervolgens in de gevangenis. Daar kwijnt hij weg zonder de nodige verzorging. Daarmee verdwijnt elk perspectief op vrijlating of sociale re-integratie.” Voor deze onmenselijke behandeling werd België al veertien maal veroordeeld door het Europees Hof voor de Rechten van de Mens.

Het wetsvoorstel Anciaux, dat de willekeurige aanpak en de verwaarlozing van deze groep grondig aanpakt, kwam tot stand via hechte dialoog met experts uit het veld. Het biedt een stevige correctie op een eerdere wet uit 2007. Die werd omwille van fundamentele systeemfouten en geldgebrek nooit uitgevoerd.

Wat verandert het wetsvoorstel Anciaux?

Elke internering begint (en eindigt) met een psychiatrisch rapport dat de geïnterneerde bijna zijn hele leven meedraagt als een tatoeage. Tot op vandaag gebeurt dit onderzoek te vaak op willekeurige en oppervlakkige wijze. Rechters beslissen daarbij over levens op basis van soms hoogst twijfelachtige expertises. Het wetsvoorstel Anciaux stelt voor dit onderzoek kwaliteitsregels op, voorziet in een erkenning van de deskundigen en stimuleert een multidisciplinaire aanpak van verschillende gedragswetenschappers. Zo verbeteren de kwaliteit van de interneringsbeslissingen en de opvolging ervan aanzienlijk. Het wetsvoorstel voorziet op termijn ook in een oprichting van een beveiligd klinisch observatiecentrum.

Ook het verloop van de internering zal grondig veranderen. Vandaag gebeurt dit onder toezicht van de Commissie ter Bescherming van Maatschappij. Sommige doen dat, ondanks de zeer deplorabele omstandigheden, zeer goed. Andere blijken zeer hardvochtig en geven de geïnterneerde personen amper kansen tot re-integratie. Kortom, een hoge mate van willekeur regeert. Het wetsvoorstel Anciaux voorziet gespecialiseerde kamers ter bescherming van de maatschappij binnen de strafuitvoeringsrechtbanken. Zo ontstaan sterke professionalisering en adequate opvolging. Omwille deze complexe materie zal er naast de rechter ook een raadgevend klinisch psycholoog in deze kamer zetelen.

Een interneringstraject verloopt geheel anders dan een gewone detentie en heeft omwille van het psychiatrisch zorgaspect nood aan een grotere flexibiliteit. Daarom geeft het wetsvoorstel Anciaux aan de Kamers ter Bescherming van de Maatschappij veel meer bewegingsvrijheid. Zo wordt er gemakkelijker een traject op maat van de geïnterneerde uitgetekend. Daardoor verloopt de uitstroom van de geïnterneerde personen uit de gevangenis naar het zorgcircuit vel beter. Daarnaast staan het recht op zorg en de doelstelling van maatschappelijke re-integratie nu ook letterlijk in de wet geschreven.

Het begin van een oplossing. Niet het einde van alle problemen.

Deze wet is een eerste stap, voor een rechtvaardiger en vlotter verloop van het justitiële deel van de internering. Maar naast Justitie moeten ook Volksgezondheid en de het welzijnsbeleid van de gemeenschappen hun verantwoordelijkheid opnemen, opdat geïnterneerden de zorg kunnen krijgen die hen wettelijk verschuldigd is. Senator Anciaux hoopt dat zijn wetsvoorstel een nieuwe dynamiek creëert, om eindelijk een geïntegreerde aanpak tussen alle betrokken actoren te realiseren. “Ik roep alle partijen die dit voorstel mee goedkeurden op om tijdens de komende regerings- en budgetonderhandelingen de daad bij het woord te voegen… en het geld te voorzien voor de uitvoering van de nieuwe wet.”

LAAT EEN REACTIE ACHTER

Please enter your comment!
Please enter your name here