Er zijn extra tickets verkrijgbaar voor het Stabat Mater Paasconcert van de Vlaamse Opera op Paasmaandag 5 april om 15 uur in Gent. Normaal zou dit concert plaatsvinden in de Sint-Pieterskerk. Door onverwachte werken in de kerk moet de Vlaamse Opera uitwijken. Het concert zal daarom plaatsvinden in de grote zaal van De Bijloke. Hierdoor zijn er extra plaatsen vrijgekomen. Mensen die al kaartjes hadden gekocht, hoeven zelf niets te ondernemen. Zij krijgen hun nieuwe tickets automatisch thuisgestuurd. Goed nieuws dus, want het concert was uitverkocht. Het Stabat Mater van Pergolesi blijft dan ook één van de meest geliefde werken uit de late barokmuziek. In de Klara Top 75 van vorig jaar stond het werk op de vijfde plaats. Het Stabat Mater bezingt het leed van Maria wanneer ze haar zoon ziet sterven aan het kruis. Gebaseerd op een dertiende eeuws gedicht, waarschijnlijk van de hand van een Franciscanner monnik, wordt de compositie traditioneel tijdens de Goede Week opgevoerd. Antonio Vivaldi schreef zijn Stabat Mater voor het Feest van de Zeven Smarten te Brescia in 1712. Hij zette echter slechts de helft van het gedicht op muziek en gebruikte hetzelfde materiaal in de eerste drie strofen. Het instrumentale deel is beperkt tot strijkers en een basso continuo, de begeleidende lijn. Het werk lijkt daardoor in alle haast te zijn geschreven, toch is het te beschouwen als een meesterwerk. Door het trage tempo lijken de gemaakte keuzes in dienst te staan van de expressiviteit. Echt virtuoos wordt het enkel op het einde bij het Amen. Het werk straalt dan ook een enorme schoonheid uit door zijn eenvoud, maar ook een diep gevoel van smart. Het is doordrongen van muzikale en emotionele diepzinnigheid. Vivaldi slaagt erin de toehoorder te bewegen tot empathie met de smartende moeder. Het beroemdste Stabat Mater is ongetwijfeld dat van Giovanni Battista Pergolesi. Er zijn twee bronnen die elk een andere ontstaansgeschiedenis vermelden. Pergolesi’s eerste biograaf, de markies van Villarosa, vermeldt dat de componist in 1734 de opdracht kreeg van het broederschap Cavalieri della Vergine dei Dolori te Naples om een nieuw Stabat Mater te componeren ter vervanging van de toen gedateerd geachte compositie van Alessandro Scarlatti. Het was de gewoonte om het Stabat Mater elke vrijdag in maart op te voeren in de kerk van San Luigi di Palazzo in Napels. Een tweede bron vermeldt dat de opdracht kwam van hertog Marzio Domenico dei Carafa Maddaloni, in wiens dienst Pergolesi was. Pergolesi voltooide zijn Stabat Mater (in c klein) in 1736, totaal verzwakt en slechts enkele dagen voor zijn dood aan tuberculose. Hij had zich teruggetrokken in een franciscanenklooster in Pozzuoli, waar hij ook verzorgd werd en later begraven. Hij was amper 26 jaar oud toen hij stierf. Dat deze compositie enorm invloedrijk was, bleek algauw. Johan Sebastian Bach gebruikte het werk als basis voor zijn motet Tilge, Höchster, meine Sünden, BWV 1083 en in de 18de eeuw was Pergolesi’s meesterwerk de meest uitgegeven compositie. Pergolesi’s Stabat Mater groeide uit tot een symbool van absolute schoonheid. Een ensemble uit het Symfonisch Orkest van de Vlaamse Opera speelt bij aanvang van het concert de ouverture tot La Bertulia Liberata van Wolfgang Amadeus Mozart. Dit oratorium, naar het apocriefe verhaal van Judith en Holofernes en op tekst van Pietro Metastasio, schreef Mozart toen hij amper 15 jaar oud was.
Deze twee meesterwerken uit de Italiaanse late Barok worden gedirigeerd door een specialist van 18de- en 19de- eeuwse muziek, Umberto Benedetti Michelangeli. De beroemde Sara Mingardo is te horen in de contra-altpartij. Nuria Rial, alom geprezen in barokkringen, neemt de sopraanpartij op zich. Link: http://www.vlaamseopera.be/
