De uitzonderlijk warme septembermaand bracht een bijzondere bij naar Vlaanderen. De laatste weken kwamen er via het Natuurpunt waarnemersnetwerk verschillende waarnemingen binnen van de blauwzwarte houtbij, een spectaculaire verschijning. Deze hommelachtige dieren kunnen tot bijna 5cm groot worden. Op het eerste gezicht lijkt zo'n vliegende bij wel een beetje op een kever. Haar lichaam en vleugels zijn volledig zwart met een blauwe glans. In tegenstelling tot de honingbij leeft deze soort (net als de meest van onze 300 soorten inheemse bijen) niet in een kolonie, maar op haar eentje.

Wijfjes knagen een nestgang in dood hout en verdelen deze in verschillende compartimenten, die van elkaar worden gescheiden door een muurtje van houtsnippers en speeksel. Deze kamertjes worden bevoorraad met nectar en stuifmeel, een voedzame brij waar de larven zich aan te goed doen.

Vlaanderen ligt aan de noordelijke verspreidingsgrens van deze soort. De warme september bracht opvallend veel blauwzwarte houtbijen onze kant op. De dieren werden oa gezien in Kessel-Lo, Bierbeek, Deerlijk en Oud-Turnhout. Bezorgde moeders moeten hun kinderen heus niet binnen houden. Net als de meeste van onze inheemse bijen is de soort volledig ongevaarlijk.

Uitzonderlijk hoge maandtemperaturen zijn al lang geen uitzondering meer. Het ene na het andere weerrecord moet eraan geloven. Een teken aan de wand dat er iets aan het gebeuren is met ons klimaat. De algemene trend is een lichte opwarming. Hoewel dat voor de mens niet meteen voelbaar is, maakt een tiende van een graad vaak een enorm verschil voor planten- en dierenleven.

Vooral insecten zijn erg gevoelig aan deze stijging en de laatste jaren mochten we in Vlaanderen al verschillende nieuwkomers uit het zuiden begroeten, zoals de kleurrijke tijgerspin en clowneske sikkelsprinkhaan. Ook trekvlinders deden het dit jaar uitzonderlijk goed en verschillende zeldzame zuidelijke nachtvlinders werden dit jaar in grote aantallen waargenomen. En nu volgen dus ook de bijen. Waarnemingen zoals deze zijn interessant om patronen in de natuur op te volgen. Als je zelf zo'n grote donkerblauwe bij opmerkt, mag je dit laten weten aan focus.ongewervelden@telenet.be