Boek: Herman Lauwers brengt ‘Links’ en ‘Liberalisme’ samen.

Aalst (redactie/mas) Links-liberalisme’ een contradictie? Herman Lauwers denkt van niet en schreef er een boek over. Hij is voormalig Kamerlid (1987-1995) en Vlaams parlementslid (1995-2006) van de Volksunie en Spirit. In een vorig leven was hij mijn Verbondscommissaris bij de scouts. Hij schreef een boek waarin hij het ‘links-liberalisme’ inhoud wil geven. In tegenstelling tot Nederland, is deze politieke stroming immers grotendeels onbekend in Vlaanderen. In zijn boek daagt hij daarmee zowel sociaaldemocraten, liberalen als groenen uit.

Na een misschien wat te lang overzicht van het denkwerk van een aantal filosofen zoals John Rawls, Martha Nussbaum, Charles Taylor en Amartya Sen gaat hij dieper in op het hoofdonderwerp van zijn boek en situeert hij het ‘links-liberalisme’ op de economische links-rechtsschaal, tegenover de sociaal-democratie en tegenover het ‘ecologisme’.

Lauwers gaat verdiept zich ook in de ‘derde weg’ van onder anderen socioloog en politicus Anthony Giddens, een stroming waar vooral Brits eerste minister Tony Blair (1997-2007) een boegbeeld van was. De inspiratiebron van Lauwers is de Nederlandse politieke partij D66 en dan vooral zijn historische leider Hans van Mierlo. Net als Van Mierlo ziet Lauwers in het links-liberalisme immers een ideeëngoed dat de “oude ideologieën moet overstijgen, omdat die tekort schoten in hun pretentie van werkzaam maatschappijmodel”.

Dit boek vat aan met een deel ‘Theorie’ en vervolgt met een deel ‘Praktijk’. In het theoretisch deel ziet Herman Lauwers meerdere fenomenen die er op wijzen dat de oude ideologische denkkaders niet meer volstaan omdat ze niet langer beantwoorden aan de concrete leefwereld van de mensen. Ook de scheidingslijn tussen ‘de arbeiders en patroons’ – de klassieke machtsgroepen van de sociale geschiedenis – ziet hij vervagen. Dit vertaalt zich in verkiezingen waar meer en meer wordt gestemd op personen, niet op partijen. Ideologieën ontstaan in een maatschappelijke context, dat spreekt vanzelf. Zijn conclusie is dan ook: de context is veranderd, de ideologieën zullen (moeten) volgen.

De korte filosofische schets van de geschiedenis van Plato tot nu, is een opfrissing voor wie ooit filosofie studeerde en een verrijking wie zonder filosofische bagage aan politiek doet of de politiek probeert te volgen. Het brengt hem bij de twee voornaamste vernieuwende ideologieën van de 19de en de 20ste eeuw: het liberalisme en het socialisme. Het conservatisme ziet Lauwers daarbij als de kracht die zich tegen deze twee nieuwe ideologieën afzette.

Opvallens maar ook boeiend is het hoofdstuk over het nationalisme. Als gewezen parlementslid voor de volksnationalisten heeft hij daar toch wel wat inzicht in. Hij ziet de Vlaamse ontvoogdingsstrijd als een ‘miskenning van culturele groepen (volkeren/naties) binnen de grenzen van Europa’. Hij kijkt daarbij over de grens bij andere volkeren in Europa.

In het tweede deel geeft Lauwers een overzicht van Europese partijen die volgens hem het label ‘links-liberaal’ dragen. Daar is België volledig afwezig. Het fenomeen heeft hier in feite nooit bestaan. Maar zelfs, zijn grote voorbeeld draagt het label niet. Immers, D66 noemt zich sociaal-liberaal, niet ‘links-liberaal’.

Naar het einde toe ziet hij een groot gevaar in het toenemende populisme. Het politieke landschap is aan het herkavelen en het fenomeen ‘links-liberalisme’ zou daar volgens hem wel eens een antwoord op kunnen zijn. Tussendoor verklaart hij zijn bewondering voor Hugo Schiltz (1927-2006), één van de grote historische leiders van zijn eigen partij, de Volksunie. Dit boekje is dan ook deels een laudatio voor deze unieke man en politicus.

Links-Liberalisme” is zeker niet het ultieme betoog om overtuigd te geraken dat het een volwaardige stroming wordt in de toekomst. Maar, het zet je wel aan tot tot nadenken. Misschien toch wat te weinig praktische hoofdstukken over het “links-liberalisme” en wat teveel historische situering en maatschappelijke context. Al boeit dit me persoonlijk wel om het sociaal-liberalisme zo eigen aan mijn Denderstreek te kunnen plaatsen.

Wat het boekje zeker doet is mensen aanzetten tot nadenken, zeker zij die binnen het sociaal-liberalisme, de sociaal-democratie en het realo-groene denken, verder willen kijken dan de eigen partijmuren. Ja, ik zou het me kopen en zelfs cadeau durven doen.

Links-Liberalisme, Herman Lauwers.

Uitgeverij Pelckmans. 168pg. ISBN, 978 90 289 685 7

LAAT EEN REACTIE ACHTER

Please enter your comment!
Please enter your name here